Met een juichend persbericht (“7 kilometer fietsplezier”) verklaarde de gemeente de Binnenring “na 10 jaar klaar”. Veel veiliger, groener, met auto’s te gast en maximaal 30km/u, zo is de Binnenring de eerste echte fietsstraat van de stad, aldus de gemeente.
Wij zijn ook blij met de verbeterde Binnenring, maar nemen de lovende woorden wel met een korrel zout. Want lang niet overal op de Binnenring krijgen fietsers de benodigde ruimte en kwaliteit. En de gemeente pronkt ook met wat (verre) voorgangers voor elkaar hebben gekregen. Belangrijke verbeteringen op de Binnenring als het autoluw maken zijn al in de jaren 1980 gerealiseerd. In een ingezonden brief naar het Parool wezen we daar al op.
Vorige eeuw
Plannen voor de Binnenring als hoofdroute voor OV en fiets stammen uit de jaren 1970. Met knips en afwisselend eenrichtingsverkeer voor auto’s ontstond er ruimte voor een vrije trambaan en veilig en prettig fietsen.
Op veel plekken kwam het zogenaamde Binnenringprofiel, waarbij de vrije trambaan niet (zoals elders) in het midden van de straat ligt maar iets naar links of rechts. Naast de vrije trambaan is dan aan één kant ruimte voor auto en fiets, en aan de andere kant voor een fietspad. Voor auto’s betekent dat afwisselend eenrichtingverkeer, dus geen doorgaande route en daardoor minder autoverkeer.
Na het realiseren van het eerste deel van de Binnenring tussen Rozengracht en Alexanderplein begin jaren 1980 hadden trams gemiddeld drie minuten minder oponthoud en verdubbelde het aantal fietsers binnen een jaar. Lees meer over de geschiedenis van de Binnenring in dit artikel.
Wat een verbouwingen!
In de loop van de jaren nam het fietsverkeer in omvang toe. Rond 2012 werden op grote delen van de Binnenring brede fietsstroken van 2,5m aangelegd. Mooi, maar dat was ook een grote verbouwing met veel hinder voor de fietsers. En niet lang daarna – sinds 2016 – opnieuw ingrijpende werkzaamheden om de Binnenring tot een fietsstraat te maken.
Fietsstraat op veel plekken te smal
Die stukken fietsstraat hebben mooi rood asfalt en beter ingerichte kruispunten gekregen. Maar op heel wat plekken is de rijbaan eigenlijk te smal. Smaller dan de 4,5m die de gemeentelijke richtlijn voor fietsstraten voorschrijft. Op een smalle rijbaan is het onprettig fietsen, zeker nu er steeds meer brede voertuigen zijn (bezorgbusjes e.d.). Voor minder ervaren en kwetsbare fietsers is dit een extra uitdaging.
Marnixstraat blijft onvoldoende
Het stuk Marnixstraat tussen Rozengracht en Haarlemmerplein bleef lang slecht en is nog altijd een knelpunt. Het terugdringen van het autoverkeer stuitte daar op protest uit de Jordaan. Het binnenringprofiel (eenrichtingverkeer voor auto’s en de trambaan iets uit het midden) is er nooit aangelegd. Daarmee blijft het knellen met beperkte ruimte. En op een deel hebben de fietsstroken zelfs klinkers in plaats van asfalt, terwijl voorbij het Marnixplein fietsers het moeten doen met veel te smalle fietspaden met haakse randen.
Veilig?
Hoe veilig is de Binnenring? Volgens het Parool “liggen de gevaarlijkste punten [voor fietsers in de stad] op of nabij de binnenring” (zoals de Elandsgracht en de Museumbrug), zoals zou blijken uit een analyse van cijfers van Rijkswaterstraat door Independer. Dat is ernstig en verdient verbetering. Al zal het ook te maken hebben met ‘waar veel gefietst wordt, kan ook vaak iets verkeerd gaan’. Niet voor niets verkiezen heel wat fietsers de fietspaden (en -stroken) van de Mauritskade, Stadhouderskade en Nassaukade boven de Binnenring.
Toch positief over de Binnenring
Laten we wel wezen: de Fietsersbond heeft de plannen voor de Binnenring altijd gesteund en de uitvoering ervan aangemoedigd. Veel kruispunten werden veiliger en fietsvriendelijker, en het rode asfalt zoeft lekker. Maar jammer is dat het op heel wat plekken te smal is. En dat pas je niet zomaar aan, zeker niet nu daar nauwelijks geld voor is. Maar minpunten die eenvoudig verbeterd kunnen worden, blijven we onder de aandacht brengen: zoals het ontbreken van haaientanden op de kruising Marnixstraat-Elandsgracht die voor kruisend verkeer verduidelijken dat de fietsers voorrang hebben, of de vorming van grote plassen na plensbuien bij drempels en bij het Raamplein.
